Từ cô gái tự ti, sống khép mình đến hành trình xây dựng nội lực và làm chủ cuộc sống
Có những rào cản lớn nhất không đến từ hoàn cảnh, mà đến từ chính những hoài nghi trong lòng. Đồng hành cùng ThS. NCS Lê Thị Thanh Phương, T.D đã từng bước vượt qua tự ti, xây dựng nội lực và tìm lại chính mình.
Hành trình bắt đầu từ những tổn thương không ai nhìn thấy
Khi những khó khăn của tuổi trẻ không chỉ là chuyện “rồi sẽ qua”
Tuổi sinh viên là giai đoạn nhiều bạn trẻ bắt đầu sống tự lập, khám phá bản thân và xây dựng định hướng tương lai. Thế nhưng, phía sau những thành tích học tập, những kế hoạch cho tương lai hay vẻ ngoài năng động thường ngày, không ít người trẻ đang âm thầm đối diện với những khó khăn tâm lý mà người khác khó nhận ra.
T.D cũng từng như vậy, trước khi đến với Trung tâm Tâm lý và Phát triển Con người NHC Việt Nam, em là sinh viên năm hai của một trường đại học lớn tại Hà Nội. Nhìn từ bên ngoài, em có thành tích học tập tốt và đang chuẩn bị cho những mục tiêu mới trong tương lai. Nhưng phía sau đó lại là những rào cản khiến em nhiều lần cảm thấy mệt mỏi, tự ti và bế tắc.
Em nhận thấy bản thân còn thiếu nhiều kỹ năng sống, gặp khó khăn trong giao tiếp và xử lý các tình huống thường ngày. Những suy nghĩ tiêu cực kéo dài khiến em dễ căng thẳng, tự ti và luôn cảm thấy mình có vấn đề hơn người khác. Dù muốn hòa nhập và kết nối với bạn bè, em lại thường thu mình vì lo lắng bị đánh giá hoặc không được đón nhận.
Điều khiến T.D mệt mỏi nhất không phải là một biến cố lớn nào đó, mà là cảm giác bất lực khi biết mình chưa ổn nhưng không biết phải bắt đầu thay đổi từ đâu. Càng cố gắng tự vượt qua, em càng rơi vào vòng luẩn quẩn của lo âu, tự trách và mất niềm tin vào chính mình.
Khi những suy nghĩ tiêu cực âm thầm điều khiển cuộc sống
Khó khăn của T.D không chỉ nằm ở việc tự ti trong các mối quan hệ. Em còn thường xuyên trì hoãn công việc, gặp khó khăn trong việc sắp xếp thời gian học tập và cuộc sống cá nhân. Có những việc em biết mình cần phải làm nhưng vẫn liên tục trì hoãn. Có những mục tiêu em rất mong muốn đạt được nhưng lại không đủ động lực để bắt đầu.
Theo ThS. NCS Lê Thị Thanh Phương (Giám đốc cơ sở Quan Hoa, Hà Nội), khi quan sát hành trình của T.D, điều nổi bật không phải là những hành vi bên ngoài mà là cách em nhìn nhận chính bản thân mình. Đằng sau sự trì hoãn, sự né tránh và tự ti là những suy nghĩ tiêu cực xuất hiện lặp đi lặp lại trong thời gian dài.
Điều này có sự tương đồng với nghiên cứu của Aaron Beck – nhà tâm lý học tại Đại học Pennsylvania (Hoa Kỳ), người được xem là cha đẻ của Liệu pháp Nhận thức. Từ những năm 1960, ông đã chỉ ra rằng rất nhiều khó khăn về cảm xúc và hành vi bắt nguồn từ những “suy nghĩ tự động tiêu cực” (Negative Automatic Thoughts). Đây là những suy nghĩ xuất hiện gần như ngay lập tức trong tâm trí, thường mang tính phán xét hoặc bi quan, khiến con người tin rằng đó là sự thật tuyệt đối.
Với T.D, những suy nghĩ tiêu cực xuất hiện khá thường xuyên. Ban đầu em không nhận ra những suy nghĩ ấy đang ảnh hưởng đến mình như thế nào. Nhưng theo thời gian, chúng dần trở thành lăng kính để em nhìn nhận bản thân và thế giới xung quanh.
Không chỉ vậy, mỗi khi cảm thấy căng thẳng hoặc áp lực, T.D thường tìm đến đồ ngọt như một cách giải tỏa cảm xúc. Thói quen này kéo dài khiến cân nặng tăng mất kiểm soát và dẫn đến một số vấn đề về sức khỏe thể chất. Mối quan hệ với ba mẹ cũng chưa thực sự cởi mở. Em hiếm khi chia sẻ những áp lực mình đang trải qua và thường giữ mọi cảm xúc cho riêng mình.
Nhìn từ bên ngoài, đây có thể chỉ là những vấn đề riêng lẻ. Nhưng dưới góc nhìn chuyên môn, ThS. NCS Lê Thị Thanh Phương nhận thấy tất cả đều đang phản ánh một vấn đề sâu xa hơn: T.D chưa thực sự hiểu bản thân, chưa biết cách chăm sóc đời sống tinh thần và chưa xây dựng được những nguồn lực nội tại đủ mạnh để đối diện với những thử thách của cuộc sống.
Hành trình đồng hành cùng Chuyên gia: Không chỉ vượt qua khó khăn hiện tại mà xây dựng nền tảng cho tương lai
Mục tiêu của hành trình đồng hành: Không chỉ giải quyết khó khăn hiện tại mà xây dựng nền tảng cho tương lai
Khi bắt đầu đồng hành cùng T.D, ThS. NCS Lê Thị Thanh Phương không đặt mục tiêu đơn thuần là giúp em tự tin hơn trong giao tiếp hay quản lý thời gian hiệu quả hơn. Bởi theo Chuyên gia, nếu chỉ tập trung vào những biểu hiện bên ngoài thì sự thay đổi có thể diễn ra trong ngắn hạn nhưng rất khó duy trì bền vững.
Điều quan trọng hơn là giúp em phát triển năng lực tự nhận thức, hiểu bản thân và xây dựng nội lực từ bên trong. Khi một người trẻ hiểu mình là ai, hiểu điều gì đang tác động đến cảm xúc và hành vi của mình, các em sẽ có khả năng tự giải quyết nhiều vấn đề khác nhau trong cuộc sống thay vì phụ thuộc vào sự hỗ trợ từ bên ngoài.
Vì vậy, quá trình đồng hành cùng T.D được xây dựng với những mục tiêu cụ thể như nâng cao khả năng quản lý bản thân, phát triển kỹ năng sống và kỹ năng giải quyết vấn đề, vượt qua sự tự ti, tinh thần trở lên tích cực và khả năng thích nghi với môi trường xung quanh. Xa hơn nữa, Chuyên gia mong muốn giúp em từng bước hình thành một nội lực đủ mạnh để có thể chủ động đối diện với những thử thách trong tương lai.
Bắt đầu từ việc hiểu cách cơ thể và tâm trí vận hành
Một trong những nội dung đầu tiên được thực hiện trong quá trình đồng hành là giúp T.D hiểu rõ hơn về cách cơ thể và tâm trí vận hành. Thay vì cố gắng thay đổi hành vi ngay lập tức, Chuyên gia giúp em nhìn sâu vào nguyên nhân phía sau những cảm xúc, suy nghĩ và phản ứng của bản thân.
Thông qua các buổi đồng hành, T.D dần hiểu được rằng sự trì hoãn không đơn giản là lười biếng, sự tự ti không phải do bản thân yếu kém và việc tìm đến đồ ngọt khi căng thẳng cũng không hoàn toàn là thiếu ý chí. Đằng sau những hành vi ấy là những cơ chế tâm lý và cảm xúc mà trước đây em chưa từng nhận diện được.
Khi hiểu được điều gì đang thực sự diễn ra bên trong mình, T.D bắt đầu thay đổi cách nhìn nhận bản thân. Thay vì trách móc hay phán xét chính mình như trước, em học cách quan sát với sự thấu hiểu và tò mò hơn. Đây là bước đầu tiên giúp em thoát khỏi vòng lặp tự chỉ trích đã kéo dài trong nhiều năm.
Nhận diện những suy nghĩ tiêu cực và xây dựng hệ niềm tin mới
Một phần quan trọng trong quá trình đồng hành là giúp T.D nhận diện những suy nghĩ tự động tiêu cực đang ảnh hưởng đến cuộc sống của mình. Chuyên gia hướng dẫn em quan sát những suy nghĩ xuất hiện hằng ngày, ghi chép lại các tình huống khiến bản thân lo lắng, tự ti hoặc mất động lực, từ đó nhìn thấy những khuôn mẫu nhận thức đang lặp lại.
Ban đầu, đây không phải là điều dễ dàng. Em đã sống cùng chúng trong một thời gian dài đến mức coi những suy nghĩ đó là sự thật. Tuy nhiên, khi dần nhận diện được những niềm tin đang giới hạn bản thân, em bắt đầu học cách đặt câu hỏi cho chúng. Liệu mình thực sự kém cỏi như mình nghĩ? Liệu người khác có đang đánh giá mình nhiều như mình tưởng tượng? Liệu thất bại trong một việc có đồng nghĩa với việc mình thất bại hoàn toàn?
Từng câu hỏi nhỏ ấy giúp em mở ra những góc nhìn mới về chính mình. Thay vì chỉ nhìn thấy điểm yếu, em bắt đầu nhận ra những thế mạnh và giá trị mà trước đây mình chưa từng ghi nhận.
“Chị Phương như người mẹ thứ hai của em, chị lắng nghe, thấu hiểu, động viên cho mọi câu chuyện hằng ngày của em. Chị hướng dẫn em cách quan sát nhận biết để tâm trí được nghỉ ngơi đồng thời nhận ra những dòng suy nghĩ xấu để sau đó thay đổi bằng nhận thức.” – T.D chia sẻ
Xây dựng nội lực thông qua thực hành và kỷ luật tích cực
Theo ThS. NCS Lê Thị Thanh Phương, nhận thức là điều kiện cần nhưng chưa đủ để tạo nên sự thay đổi. Để những hiểu biết mới thực sự trở thành một phần trong cuộc sống, khách hàng cần thực hành và duy trì những hành vi mới trong thời gian đủ dài. Vì vậy, bên cạnh việc làm việc với nhận thức và cảm xúc, T.D được hướng dẫn xây dựng những thói quen tích cực như tập luyện thể thao, đọc sách, thực hành lòng biết ơn, quan sát bản thân và sắp xếp thời gian sinh hoạt khoa học hơn.
Những hoạt động này không nhằm tạo áp lực hoàn hảo mà giúp em từng bước hình thành tính kỷ luật và khả năng làm chủ bản thân.
Những bài tập giúp em học cách bình tĩnh hơn trước áp lực thay vì phản ứng theo thói quen cũ. Có những giai đoạn T.D cảm thấy mình tiến bộ rất chậm. Nhưng thay vì bỏ cuộc như trước, em học được cách ghi nhận những bước tiến nhỏ mỗi ngày. Chính những thay đổi nhỏ ấy đã tạo nên nền tảng cho những chuyển biến lớn hơn về sau.
Sự đồng hành của gia đình – yếu tố quan trọng trong quá trình phát triển
Một điểm tích cực trong hành trình của T.D là sự hợp tác từ gia đình. Ba mẹ luôn sẵn sàng phối hợp với Chuyên gia và tạo điều kiện để em duy trì những thay đổi tích cực trong cuộc sống hằng ngày. ThS. NCS Lê Thị Thanh Phương cho biết sự phát triển của một người trẻ không chỉ đến từ nỗ lực cá nhân mà còn chịu ảnh hưởng rất lớn từ môi trường xung quanh.
Khi gia đình đồng hành, lắng nghe và tạo không gian an toàn để con được chia sẻ, quá trình phát triển sẽ diễn ra thuận lợi và bền vững hơn. Chính sự phối hợp tích cực giữa gia đình và Chuyên gia đã góp phần giúp những thay đổi của T.D không chỉ xuất hiện trong thời gian ngắn mà dần trở thành một phần trong cuộc sống của em.
Khi nội lực được xây dựng, cuộc sống cũng bắt đầu thay đổi
Sau quá trình đồng hành, những thay đổi ở T.D không chỉ thể hiện ở hành vi mà còn thể hiện trong cách em nhìn nhận bản thân và cuộc sống.
Em trở nên tích cực hơn, tự tin hơn và chủ động hơn trong các quyết định của mình. Khả năng kiểm soát cảm xúc và hành vi được cải thiện đáng kể. Thay vì dễ dàng bị cuốn theo những suy nghĩ tiêu cực như trước, em đã biết cách quan sát, nhận diện và lựa chọn phản ứng phù hợp hơn. Điều này giúp em giảm đáng kể những áp lực tâm lý và cảm thấy bình an hơn trong cuộc sống hằng ngày.
Mối quan hệ với ba mẹ cũng trở nên gần gũi hơn. Em bắt đầu chia sẻ nhiều hơn, chủ động kết nối với gia đình và cảm nhận được sự hỗ trợ từ những người thân yêu. Các mối quan hệ bạn bè cũng có những chuyển biến tích cực khi em không còn quá e dè hay thu mình như trước.
Đặc biệt, việc duy trì thói quen tập luyện và chăm sóc bản thân giúp em kiểm soát cân nặng tốt hơn, cải thiện sức khỏe thể chất và nâng cao sự tự tin. Từ một người thường nghi ngờ năng lực của mình, T.D đã chủ động tìm kiếm và đảm nhận công việc gia sư phù hợp với khả năng. Đây không chỉ là một công việc làm thêm mà còn là dấu mốc cho thấy em đã bắt đầu tin tưởng vào chính mình.
Nhìn lại hành trình đã qua, T.D chia sẻ: “Sau thời gian đồng hành, em đã trở thành một phiên bản có kỷ luật, tự tin, kỹ năng sống tốt hơn và hoà nhập được cộng đồng. Em rất biết ơn chị Phương cùng đội ngũ chăm sóc khách hàng NHC Quan Hoa luôn sát sao, quan tâm và nhiệt tình, chân thành.”
Hành trình của T.D cho thấy rằng sự thay đổi không đến từ những giải pháp tức thời. Sự thay đổi bền vững bắt đầu khi một người hiểu được bản thân, nhận diện được những niềm tin đang giới hạn mình và kiên trì xây dựng những thói quen tích cực mỗi ngày. Khi nội lực được nuôi dưỡng, con người sẽ có đủ khả năng để đối diện với khó khăn, vượt qua thử thách và tiếp tục phát triển.
Đó cũng là điều mà ThS. NCS Lê Thị Thanh Phương luôn mong muốn mang đến cho những người trẻ trong hành trình đồng hành của mình: không chỉ giúp các em vượt qua sự tự ti, những vấn đề hiện tại, mà còn giúp các em xây dựng nền tảng vững chắc để tự tin bước tiếp trên hành trình cuộc sống.
Bạn cần có sự hỗ trợ của Chuyên gia Tâm lý, vui lòng liên hệ Hotline: 096 589 8008.
Có thể bạn quan tâm:
Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!